Topraklama Periyodik Kontrolü │ Yıllık Zorunlu Muayene ve Rapor Süreci
Topraklama periyodik kontrolü, işyerlerindeki elektrik tesisatının topraklama sisteminin 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu gereğince yılda en az bir kez yetkili kişilerce denetlenmesi ve raporlanmasıdır. Bu sayfa, kontrolün hangi sıklıkla yapılması gerektiğini, başvuru sürecini ve rapor geçerliliğini ele alır. Ölçümün teknik yöntemi (Wenner yöntemi, direnç değerleri, standartlar) için Topraklama Ölçümü sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Topraklama Periyodik Kontrolü Nedir?
İş güvenliği açısından her elektrik tesisatının bir topraklama sistemi olmalıdır. Elektrik tesisatının bağlandığı toprak alanı yeterince büyükse toprak iyi bir iletken görevi görür; alan yeterli değilse direnç yükselir ve toprak, fazla akımı güvenle aktaramayan kötü bir yalıtkana dönüşür. Bu nedenle işletmelerde belirli aralıklarla topraklama periyodik kontrolü yapılması gerekir.
Bu, tek seferlik bir ölçüm değil; işletmenin ömrü boyunca düzenli aralıklarla tekrarlanması gereken bir denetim hizmetidir — tıpkı diğer periyodik kontrol hizmetlerimiz (kaldırma ekipmanları, basınçlı kaplar vb.) gibi.
Kontrolün Amacı
Topraklama periyodik kontrolü, ölçülen değerlerin mevzuatın belirlediği sınırlar içinde olup olmadığını tespit etmek için yapılır. Değerler sınırların dışındaysa, düzeltici faaliyetler önerilir. Kontrolün nihai amacı, iş güvenliğini — yani insan hayatını — güvence altına almaktır.
Yasal Zorunluluk
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'na bağlı olarak çıkarılan "İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği" ve "Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yönetmeliği" gereğince; işyerlerinde topraklama tesisatı yılda en az bir defa yetkili kişiler tarafından kontrol edilmeli ve raporlanmalıdır.
4 Şubat 2024 tarihli, 32450 sayılı Resmî Gazete ile periyodik kontrollerde İSG-KATİP sözleşme zorunluluğu getirilmiştir. Ayrıca 1 Eylül 2025'ten itibaren periyodik kontrol raporlarının standart bir formatta düzenlenmesi zorunlu hâle gelmiştir. Bu mevzuat değişikliklerinin teknik detayları için Topraklama Ölçümü sayfamızdaki ilgili bölümü inceleyebilirsiniz.
Ölçüm Yapılacak Noktalar
Topraklama tesisatının hangi noktalarında ölçüm yapılacağının belirlenmesi, iş güvenliği açısından önemli bir konudur. Talep etmeniz hâlinde, teknik personelimiz ölçüm noktalarının belirlenmesine yönelik destek verir. Genel olarak ölçüm yapılması gereken noktalar:
- Ana dağıtım panoları
- Tali panolar
- Kombine priz kutuları
- Son kullanıcı noktaları — elektrikle çalışan makine ve ekipmanlar
Ölçüm noktaları belirlenirken priz ve elektrikli alet sayıları esas alınır; son olarak ana pano da ölçüme dahil edilerek toplam nokta adedine ulaşılır.
Başvuru ve Kontrol Süreci
Başvuru
İşletme bilgileri ve tesisat kapsamı bildirilir; kontrol tarihi ve kapsamı netleştirilir.
Ölçüm Noktalarının Belirlenmesi
Ana pano, tali panolar, priz kutuları ve son kullanıcı noktaları tespit edilir.
Sahada Ölçüm
Yetkili teknik personelimiz belirlenen noktalarda topraklama direnç ölçümünü gerçekleştirir.
Değerlendirme
Ölçülen değerler mevzuatın belirlediği sınır değerlerle karşılaştırılır; gerekiyorsa düzeltici faaliyet önerilir.
Raporlama
Sonuçlar, standart formata uygun periyodik kontrol raporu olarak İSG-KATİP üzerinden ve yazılı olarak teslim edilir.
Kontrol Raporu ve Geçerliliği
Topraklama tesisatı ölçümleri yetkili teknik personelimiz tarafından yapılır ve sonuçlar raporlanır. Kontrol raporlarımız, ilgili mevzuata uygun olarak düzenlenir ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı denetçileri tarafından yapılan denetimlerde geçerli belgelerdir.
Kontrol Yaptırmamanın Riski
Süresi geçmiş veya hiç yaptırılmamış topraklama periyodik kontrolü, iş kazası hâlinde işverenin hukuki sorumluluğunu doğrudan artırır ve resmî denetimlerde idari para cezasına yol açabilir. Güncel ceza tutarları için Topraklama Ölçümü sayfamızdaki ilgili bölüme bakabilirsiniz.
Neden Avrupa Belgelendirme?
Zamanında Hatırlatma, Kesintisiz Uyum
Bir yıllık kontrol döngünüzü takip ediyor, süresi yaklaşan işletmelere önceden haber vererek periyodik kontrolsüz geçen süre riskini ortadan kaldırıyoruz.
İSG-KATİP ve Standart Rapor Formatına Tam Uyum
Güncel mevzuat gereği tüm kontrol ve raporlama süreçlerimizi İSG-KATİP sözleşme zorunluluğuna ve standart rapor formatına uygun yürütüyoruz.
Tek Ziyarette Çoklu Kontrol
Topraklama periyodik kontrolünü, işletmenizdeki diğer periyodik kontrol ihtiyaçlarınızla (kaldırma ekipmanları, basınçlı kaplar, elektrik tesisatı vb.) birleştirerek, tek ziyarette daha verimli bir süreç sunuyoruz.
Sıkça Sorulan Sorular
Topraklama periyodik kontrolü ne sıklıkla yapılmalıdır?
6331 sayılı Kanun'a bağlı yönetmelikler gereğince, işyerlerinde topraklama tesisatı yılda en az bir defa yetkili kişiler tarafından kontrol edilmeli ve raporlanmalıdır.
Topraklama periyodik kontrolü ile topraklama ölçümü aynı şey mi?
Aynı hizmetin iki farklı yüzüdür: periyodik kontrol, hizmetin yasal zorunluluk, sıklık ve raporlama boyutunu; ölçüm ise işin teknik/metodolojik tarafını (direnç ölçüm yöntemi, standartlar) ifade eder. Teknik detaylar için Topraklama Ölçümü sayfamıza bakabilirsiniz.
Hangi noktalarda ölçüm yapılır?
Genel olarak ana dağıtım panoları, tali panolar, kombine priz kutuları ve elektrikle çalışan son kullanıcı makine/ekipmanları ölçüme dahil edilir.
Kontrol raporu resmi denetimlerde geçerli mi?
Evet. Raporlarımız ilgili mevzuata uygun olarak düzenlenir ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı denetçileri tarafından yapılan denetimlerde geçerli belgelerdir.
Ölçüm noktalarını nasıl belirliyorsunuz?
Talebiniz hâlinde teknik personelimiz, priz ve elektrikli alet sayınıza göre ölçüm noktalarının belirlenmesine destek verir; son olarak ana pano da ölçüme dahil edilir.